wpce0f8630.gif
wpce0f8630.gif
wpce0f8630.gif
wpce0f8630.gif
wpce0f8630.gif

 

Het gelijk van het verschil

 

Roelof Goudriaan

 

Het is een bekend gegeven dat er maar zeven originele plots zijn, waarvan alle andere plots zijn af te leiden. Nou hanteert iedereen zijn eigen lijstje van zeven plots, dus wellicht zijn er wel 21 of 28 (of ...) originele plots, maar desondanks: er worden elk jaar zo’n twee- tot drieduizend ‘nieuwe’ fantastische werken geprodu­ceerd. Hoeveel daarvan zijn echt origineel? Oké, een eerlijker vraag: hoeveel daarvan hebben elementen die ze kwalitatief interessant maken?

Ken je Sturgeon’s Law nog, dat 90% van alles rotzooi is? Da’s natuurlijk subjectief, maar volgens mij was Sturgeon eerder een optimist dan een pessimist. Daarom doe ik verdraaid veel moeite om het koren tussen het kaf te vinden, en als het even meezit via de HSF je daarop attent te maken, zodat je wellicht wat sneller dat werkje zelf ook eens probeert en aan je eigen kritische toets onderwerpt (en hoop ik op soortgelijke tips van anderen, van jóu).

 

Het is tragisch, maar Sturgeon’s Law wordt veroorzaakt door het feit dat hooggetalenteerde schrijvers/ filmmakers/striptekenaars/etc. niet altijd op hun piek zijn, en over een langere periode alles van meester­werken tot rotzooi zullen produceren, terwijl minder getalenteerde creativo’s alleen maar rotzooi produceren. Het is even tragisch dat sommige van die minder getalenteerde creativo’s een geweldig (of geweldig verkopend) boek of stripboek lezen, geïnspireerd raken en denken ‘wow, dat wil en kan ik OOK doen!’ En het geld weten los te peuteren van centengroeiers die graag kopers bedienen die meer van hetzelfde zoeken – en  die weten dat er niets is dat meer lijkt op het origineel dan een bewerking van het origineel.

 

Er zijn veel, heel veel bewerkingen die mij kunnen bekoren, procentueel vergelijkbaar met ‘originele’ werken die mij aanspreken. Zo zijn er bijvoorbeeld veel manga & anime waarbij dezelfde maker betrokken is geweest. Is Miyazaki’s Nausicaa of the Valley of the Wind nu beter als anime of als strip? En Katsuhiro Otomo’s Akira? En wat vond je van Neil Gaimans boek Neverwhere versus de tv-serie? En ben je opgegroeid met de Paulus de boskabouter-hoorspelen, de strips of de (voor)leesboeken? Irrelevant, ze hebben steeds andere kwaliteiten te bieden.

Maar ook bewerkingen door andere mensen die de ‘vonk’ wel hebben zijn de moeite waard. Is Dick Matena’s De avonden evenzeer waard te bekijken als Reve lezenswaard is? Is Peter Jacksons Lord of the Rings de moeite waard te bekijken en te herbekijken? Nou en of!

 Is Frits Kloezemans Rechter-Tie-strip een afkooksel van de romans van Robert van Gulik? Is Christopher Nolans The Prestige een afkooksel van Christopher Priests meesterwerk? Nee – zij hebben wel degelijk iets toe te voegen – of zelfs iets anders te zeggen.

Bewerkingen binnen hetzelfde medium kunnen evenzeer de moeite waard zijn. Is The Magnificent Seven inferieur aan The Seven Samurai? Is Siouxsie de kluit aan het belazeren als ze met haar Banshees Trust In Me zingt, die je tenslotte al uit het Jungleboek kent? Wat natuurlijk een bewerking is van een boek, maar toch ook wel iets anders te bieden heeft dan Kipling. En welke Hitchcock-film is jouw favoriet? Een goede kans dat het een bewerking is van een eerdere film of van een boek.

 

Een bewerking mag, nee moet natuurlijk vergeleken worden met eerdere versies van eenzelfde werk, om te kijken of het iets toe te voegen heeft aan dit werk. Maar bewerkingen zijn niet per definitie booswichten, of monsters van Frankenstein (uit het boek noch uit de films...). Nee, de mislukkingen zijn juist zelf de dupe, aan stukken gerukte onschuldige slachtoffers van de na-aap-minkukels die zelf mislukte bewerkingen van Koning Midas zijn, en wat ze aanraken in modder veranderen. Of dat nu bewerkingen van Grote Werken zijn of hun eigen wrakke bedenksels.

Mijd daarom niet elke bewerking – pak en lees/ bekijk diegenen die je misschien op hun eigen merites iets te bieden hebben. Maar koop geen rotzooi gebaseerd op de kwaliteit van het origineel: want niets verschilt meer van het origineel dan een bewerking van het origineel.

En deze specifieke bewerkingen? vraag je misschien nog, omdat ik een beetje afdwaalde. Nou ja, in twee woorden: Sturgeon’s Law.

 

 

 

 

 

 

wpce0f8630.gif
wpce0f8630.gif
wpce0f8630.gif

[Home] [HSF-artikelen] [Recensies] [Te verschijnen boeken]

Alle inhoud (c) 2009 Holland SF & individuele schrijvers. Nadruk verboden.

Holland SF en Wonderwaan zijn NCSF publicaties

Holland SF-website onderhouden door Simon Dekker 

wpce0f8630.gif

Holland SF -  Wonderwaan                                      Thuis in het vreemde

                                                                             sciencefiction - fantasy - horror - fantastiek

wpce0f8630.gif
HSF-artikelen
wpce0f8630.gif
wpce0f8630.gif
wpce0f8630.gif
wpce0f8630.gif
wp58882ba9.jpg
wpf5560658.jpg
wpb0df75e9.jpg
wpfd5ee579.jpg
wp2d7cf8d6.jpg
wpe8c297af.jpg